หลักสูตรเทคโนโลยีช่วยการเจริญพันธุ์และการวินิจฉัย/คัดกรองพันธุกรรมตัวอ่อน (Assisted Reproductive Technology and Embryo Genetic Diagnosis/Screening) (Non-degree)

1.     โครงการเรียนรู้ตลอดชีวิตและพัฒนาทักษะเพื่ออนาคต (Upskill/Reskill) (Non-degree)

หลักสูตร     หลักสูตรเทคโนโลยีช่วยการเจริญพันธุ์และการวินิจฉัย/คัดกรองพันธุกรรมตัวอ่อน

                        (Assisted Reproductive Technology and Embryo Genetic Diagnosis/Screening)           

2.     สถานที่ดำเนินโครงการ มหาวิทยาลัย/หน่วยงาน

2.1.   คณะเทคนิคการแพทย์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

2.2.   เซฟ เฟอร์ทิลิตี้ กรุ๊ป (SAFE Fertility Group)

3.     หลักการและเหตุผล/ความสำคัญของโครงการ (แสดงให้เห็นถึงความต้องการ (Demand) และกลุ่มเป้าหมาย (Target) ที่ชัดเจน พร้อมกับระบุว่าหลักสูตรมีความสอดคล้องกับความเชี่ยวชาญของสถาบันอุดมศึกษาอย่างไร)

      ความก้าวหน้าทางเทคโนโลยีช่วยการเจริญพันธุ์ (Assisted Reproductive Technology, ART) ในศตวรรษที่ 21 ได้พลิกโฉมแนวทางการรักษาภาวะมีบุตรยาก จากเดิมที่มีข้อจำกัดด้านปัจจัยทางชีวภาพและช่วงวัย สู่การประยุกต์ใช้เทคนิคขั้นสูงเพื่อเพิ่มอัตราการตั้งครรภ์ที่สมบูรณ์และลดความเสี่ยงทางพันธุกรรมตัวอ่อน ส่งผลให้การวางแผนครอบครัวภายใต้การดูแลของผู้เชี่ยวชาญสามารถตอบสนองต่อความต้องการของสังคมยุคใหม่ได้อย่างยั่งยืน ทางคณะเทคนิคการแพทย์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น จึงได้จัดทำ “หลักสูตรเทคโนโลยีช่วยการเจริญพันธุ์และการวินิจฉัย/คัดกรองพันธุกรรมตัวอ่อน (Assisted Reproductive Technology and Embryo Genetic Diagnosis/Screening)” มีความสำคัญอย่างยิ่งในการตอบสนองต่อความต้องการของภาคอุตสาหกรรมสุขภาพที่เติบโตอย่างรวดเร็ว โดยมีรายละเอียดการแสดงความต้องการและกลุ่มเป้าหมายที่ชัดเจน ดังนี้

ความต้องการ (Demand) และความสำคัญของโครงการ

3.1.   ปัจจุบันตลาดการรักษาภาวะมีบุตรยากด้วยเทคโนโลยีช่วยการเจริญพันธุ์ (ART) มีการขยายตัวอย่างต่อเนื่อง โดยประเทศไทยก้าวขึ้นเป็นผู้นำด้าน Medical Tourism ในภูมิภาค โดยเฉพาะในกลุ่มการรักษาด้วยวิธี IVF/ICSI และการตรวจวินิจฉัยพันธุกรรมตัวอ่อน (PGT) ซึ่งถือเป็นมาตรฐานสากลในการเพิ่มอัตราความสำเร็จและลดความเสี่ยงทางพันธุกรรม อย่างไรก็ตาม ในปัจจุบันยังคงเผชิญวิกฤตการขาดแคลนนักวิทยาศาสตร์เพาะเลี้ยงตัวอ่อน (Clinical Embryologists) ที่มีสมรรถนะระดับวิชาชีพ โดยเฉพาะทักษะปฏิบัติการขั้นสูงที่ต้องอาศัยความละเอียดอ่อนและความชำนาญเฉพาะทาง ส่งผลให้สถานประกอบการต้องแบกรับภาระและระยะเวลาในการฝึกอบรมบุคลากรใหม่เป็นเวลานาน หลักสูตรนี้จึงมุ่งเน้นการผลิตบุคลากรที่มีทักษะพร้อมปฏิบัติงาน (Ready-to-work) เพื่อตอบโจทย์ความต้องการของตลาดแรงงานระดับสูงได้อย่างฉับไว

3.2.   ช่องว่างของทักษะที่ต้องเร่งแก้ไข หลักสูตรระดับปริญญาตรี/โทที่มีอยู่ในปัจจุบันมักให้ความรู้พื้นฐานด้านวิทยาศาสตร์การแพทย์ แต่ยังขาดการฝึกปฏิบัติเข้มข้น (Hands-on Training) บนเครื่องมือและสภาวะแวดล้อมจริงในห้องปฏิบัติการ ART ระดับสูง โครงการนี้จึงเกิดขึ้นเพื่อเติมเต็มช่องว่างนี้ โดยมุ่งเน้นการสร้าง ทักษะตัวอ่อนวิทยาทางคลินิกหลัก และ ทักษะพันธุกรรมตัวอ่อน ที่เป็นที่ต้องการสูงสุดของตลาด

4.     กลุ่มเป้าหมาย (Target) ที่ชัดเจน

กลุ่มเป้าหมายของหลักสูตรคือบุคลากรที่ต้องการยกระดับทักษะ (Upskill) หรือปรับเปลี่ยนทักษะ (Reskill) เพื่อเข้าสู่สายงาน Embryologist โดยตรง ซึ่งเป็นบุคลากรที่มีพื้นฐานความรู้ทางวิทยาศาสตร์ที่แข็งแกร่ง ดังนี้

4.1. กลุ่มเป้าหมายหลัก คือ ผู้สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรีหรือสูงกว่าในสาขาที่เกี่ยวข้องกับห้องปฏิบัติการและการวินิจฉัย เช่น เทคนิคการแพทย์ วิทยาศาสตร์สุขภาพ หรือสาขาที่เกี่ยวข้อง

4.2. เป้าหมายเชิงปริมาณ จำนวน 1 รุ่น รุ่นละ 20 คน ซึ่งเป็นจำนวนที่สามารถบริหารจัดการให้มีการฝึกปฏิบัติอย่างทั่วถึงในหลักสูตรที่เน้นความละเอียดสูง

วิทยากร ได้แก่ คณาจารย์จากคณะเทคนิคการแพทย์ คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น และนักวิทยาศาสตร์เพาะเลี้ยงตัวอ่อน โรงพยาบาลศรีนครินทร์ และศูนย์รักษาผู้มีบุตรยาก เซฟ เฟอร์ทิลิตี้ กรุ๊ป

บรรยาย 30 ชั่วโมง  (2 หน่วยกิต)

ART 1: Review of cell and molecular biology

ATR 2: Endocrine control of reproduction           Hormone assays in reproductive medicine

ART 3: Gametes and gametogenesis           Gamete interaction

ART 4: First stage of development Implantation and early stage of fetal development

ART 5: Basic science in reproductive medicine -        Male infertility -        Female infertility -        Laboratory diagnosis

ART 6:  Setting up ART laboratory -        Laboratory design -        Air quality -        Equipment -        Cryopreservation facilities and materials -        Consumables Handling of biological materials

ART 7: Semen analysis           Computer-Assisted Semen Analysis (CASA)

ART 8: Sperm chromatin assessment           Sperm DNA fragmentation

ART 9: Sperm preparation for ART Surgical sperm recovery

ART 10: Ovulation induction for ART -        Oocyte retrieval and selection -        Preparation and evaluation of oocytes for ART

ART 11: In vitro fertilization Conventional IVF -        Insemination -        Denudation -        Fertilization check ICSI procedure -        Oocyte denudation -        Sperm immobilization -        Sperm injection Fertilization and embryo development -        Embryo assessment (grading) day 1-6

ART 12: Pre-implantation genetic diagnosis of common genetics

ART 13: Quality management system

ART 14: Ethics for ART

ART 15: AI for ART